Yemen’deki çatışmalar, Babülmendep'te gemi trafiğini durma noktasına getirdi

Yemen’de çatışmaların Kızıldeniz kıyısında yeniden yoğunlaşması, Asya ile Avrupa arasındaki deniz ticaretinin en kritik geçiş noktalarından Babülmendep Boğazı’nda gemi trafiğini tarihi düşük seviyelere çekti.

Hürmüz Boğazı’ndaki ablukanın küresel enerji ve ticaret üzerindeki etkilerinin sürdüğü dönemde Babülmendep’te yaşanan güvenlik sorunu, dünya deniz taşımacılığında yeni bir risk alanı oluşturdu. Dünya deniz ticaretinin yaklaşık yüzde 10’una ve ham petrol taşımacılığının yüzde 12’sine ev sahipliği yapan boğazdaki hareketliliğin ciddi biçimde azalması, tedarik zincirleri üzerindeki baskıyı artırdı.

Yemen’de temmuz ayından bu yana yeniden şiddetlenen çatışmalar, bölgedeki kontrol dengelerini de değiştirdi. Husilerin (Ensarullah Hareketi) Hudeyde vilayetinin tamamında kontrol sağlamasının ardından Taiz’in batısına ilerlemesiyle Kızıldeniz kıyısındaki Muha ve Babülmendep’e ulaşan güzergahlar da çatışmaların merkezine girdi.

Husilerin Muha’nın ardından Babülmendep çevresindeki Haniş Takım Adaları, Meyyun Adası ve Zübab’da kontrolü ele geçirmesi, boğazın güvenliği açısından yeni bir tablo ortaya çıkardı. Özellikle ticari gemilerin güvenli seyir amacıyla kullandığı batı kanalının girişine yakın konumdaki Meyyun Adası’ndaki kontrol değişimi, gemi geçişlerine yönelik riskleri artırdı.

GEMİ TRAFİĞİ 24 SAATTE YÜZDE 88 AZALDI

AA muhabirinin denizcilik takip sistemlerinden derlediği verilere göre, bölgedeki askeri hareketlilik ticari gemi trafiğine doğrudan yansıdı.

IMF PortWatch verileri, normal şartlarda günde ortalama 33 ticari geminin transit geçiş yaptığı Babülmendep Boğazı’nda trafiğin yüzde 88 azaldığını gösterdi. Son 24 saatlik dönemde boğazdan yalnızca 4 ticari gemi geçiş yaptı.

Petrol ve kimyasal ürün taşıyan tankerlerin geçişinde de daha sert bir düşüş yaşandı. Bu gemilerin trafiği yüzde 91 gerileyerek son 24 saatte yalnızca 1 gemiye düştü. Konteyner gemilerinin geçişi ise normal ortalamanın yüzde 86 altında kaldı.

Bölgedeki yüksek güvenlik risklerine rağmen boğazdan geçiş yapan sınırlı sayıdaki gemilerin Panama, Singapur, Liberya ve Etiyopya bayrakları taşıdığı görüldü.

DENİZCİLİK ŞİRKETLERİ ÜMİT BURNU ROTASINA YÖNELİYOR

Tarih boyunca "Gözyaşı Kapısı" olarak da adlandırılan Babülmendep, Asya’dan Süveyş Kanalı üzerinden Avrupa’ya ulaşan ticaret yollarının yanı sıra Asya yönlü emtia taşımacılığı açısından da stratejik önem taşıyor.

Ancak Yemen kıyılarındaki güvenlik risklerinin artması, denizcilik ve enerji şirketlerini alternatif güzergahlara yöneltiyor. Çok sayıda şirket, Kızıldeniz ve Süveyş Kanalı güzergahı yerine Afrika’nın güneyindeki Ümit Burnu’nu kullanmaya devam ediyor.

Afrika’nın çevresinden dolaşılması, sefer sürelerini haftalarca uzatırken daha uzun rotalar navlun ve sigorta maliyetlerinin de yükselmesine neden oluyor. Analistler, Babülmendep üzerindeki baskının artması halinde küresel petrol fiyatları üzerinde yeni bir yukarı yönlü baskı oluşabileceğini değerlendiriyor.

SUUDİ ARABİSTAN’IN HÜRMÜZ’Ü BAYPAS EDEN ROTASI DA RİSK ALTINDA

Babülmendep’teki gelişmeler, Hürmüz Boğazı’na alternatif olarak değerlendirilen enerji güzergahlarını da etkiliyor.

Suudi Arabistan, Doğu-Batı Petrol Boru Hattı üzerinden ham petrolünü Kızıldeniz kıyısındaki limanlara ulaştırarak Hürmüz Boğazı’nı kullanmadan ihracat yapabiliyor. Ancak Kızıldeniz limanlarından yük alan petrol tankerlerinin küresel pazarlara ulaşabilmek için güneye ilerleyerek Babülmendep Boğazı’ndan geçmesi gerekiyor.

Bu nedenle boğazdaki gemi trafiğinin ciddi biçimde azalması, Hürmüz Boğazı’nı devre dışı bırakmayı amaçlayan söz konusu enerji koridorunun deniz yoluyla küresel pazarlara açılan çıkışını da risk altında bırakıyor.

Kaynak: {Haber Merkezi}